Media: Trump zaprosił przywódców państw Azji Centralnej do Waszyngtonu

Prezydent USA Donald Trump zaprosił liderów Kazachstanu, Kirgistanu, Tadżykistanu, Turkmenistanu i Uzbekistanu na szczyt Azja Centralna–USA (format C5+1), który odbędzie się 6 listopada w Waszyngtonie - poinformował portal Radia Swoboda.

Służby prasowe prezydentów Kirgistanu i Kazachstanu już potwierdziły ich udział w planowanym wydarzeniu. Prezydent Kazachstanu Kasym-Żomart Tokajew zaznaczył, że spotkanie to odbędzie się "w najlepszym momencie", biorąc pod uwagę aktualne stosunki między USA i Kazachstanem oraz innymi państwami regionu.

Będzie to drugi szczyt w tym formacie. Pierwszy odbył się w 2023 roku w Nowym Jorku na marginesie sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ, kiedy prezydentem USA był Joe Biden.

Szczyt poprzedziła sobotnia wizyta w Taszkencie specjalnego wysłannika USA ds. Południowej i Centralnej Azji Sergio Gora oraz zastępcy sekretarza stanu Christophera Landaua, którzy przylecieli na zaproszenie władz Uzbekistanu. Departament Stanu USA podał, że celem wizyty jest „omówienie kwestii handlu i inwestycji w krytyczne surowce mineralne i energetykę, a także partnerstwa regionalnego w formacie C5+1”. Oczekuje się, że Gor i Landau odwiedzą również Kazachstan.

„Stany Zjednoczone będą kontynuować współpracę z naszymi kolegami z Azji Centralnej w celu wzmocnienia relacji i rozszerzenia powiązań handlowych. Liczymy na rozwój współpracy dwustronnej między naszymi krajami i obchodzimy dziesięciolecie partnerstwa USA z państwami Azji Centralnej w ramach dyplomatycznej platformy formatu C5+1” — oświadczył wcześniej Departament Stanu USA.

Radio Swoboda zaznaczyło, że państwa Azji Centralnej, położone między Rosją a Chinami i gospodarczo uzależnione od tych mocarstw, starają się utrzymywać równowagę w polityce zagranicznej, deklarując podejście wielowektorowe. Zainteresowanie USA i UE tym regionem wzrosło po inwazji Rosji na Ukrainę — w dużej mierze ze względu na bogate złoża surowców naturalnych w państwach regionu, w tym zasoby pierwiastków ziem rzadkich, niezbędnych do produkcji nowoczesnych urządzeń technologicznych. Kraje Zachodu, w szczególności UE, wykazują również zainteresowanie potencjałem tranzytowym regionu. Od 2022 do 2024 roku przewozy towarów z Chin do Europy szlakiem transkaspijskim (tzw. korytarzem środkowym, który przebiega przez Azję Centralną i Kaukaz Południowy, omijając Rosję) wzrosły trzykrotnie.

Ożywiona współpraca gospodarcza między USA i państwami regionu zaowocowała w ostatnich tygodniach kilkoma ważnymi kontraktami. Kazachstan podpisał z amerykańską firmą Wabtec Corporation umowę wartą 4,2 mld USD na dostawę podzespołów i produkcję 300 nowoczesnych lokomotyw, które będą składane w Kazachstanie. Wabtec działa w Astanie od 2009 r. i zainwestował tam jak dotąd 230 mln USD.

Uzbecki narodowy przewoźnik lotniczy Uzbekistan Airways zawarł natomiast z amerykańskim koncernem Boeing umowę na zakup samolotów Boeing 787 Dreamliner o wartości 8,5 mld USD.

PAP/red.