Europa w surowcowym potrzasku. UE apeluje do Chin o złagodzenie ograniczeń eksportowych

Unia Europejska zmaga się z poważnym zagrożeniem dla przemysłu po tym, jak Chiny – dominujący gracz na światowym rynku metali ziem rzadkich – zaostrzyły kontrolę ich eksportu. Bruksela wezwała Pekin do natychmiastowego złagodzenia restrykcji, które już teraz powodują istotne zakłócenia w łańcuchach dostaw, szczególnie w sektorze motoryzacyjnym.

Chińskie regulacje, wprowadzone w kwietniu w kulminacyjnym momencie sporu handlowego z USA, objęły siedem rodzajów metali ziem rzadkich oraz powiązanych z nimi pierwiastków. Zgodnie z nowymi przepisami, każdy eksport wymaga uzyskania osobnej licencji oraz szczegółowego określenia końcowego przeznaczenia materiałów. W praktyce oznacza to, że jedynie ok. 25 proc. wniosków eksportowych zostało dotąd zatwierdzonych. Jak podają europejskie źródła, proces ten jest nieprzejrzysty, nierówny i nierzadko wymaga ujawnienia wrażliwych informacji handlowych.

Skutki? Chińskie dane celne pokazują, że tylko w ciągu jednego miesiąca – od marca do kwietnia – eksport metali ziem rzadkich do Niemiec spadł o połowę. Przemysł motoryzacyjny już boleśnie odczuwa te ograniczenia.

– Chińskie restrykcje eksportowe już zatrzymują produkcję w europejskim sektorze dostawców – alarmuje Benjamin Krieger, sekretarz generalny Europejskiego Stowarzyszenia Dostawców Motoryzacyjnych (CLEPA).

Wzrost niepewności na rynku i niedobory surowców skłoniły firmy do gromadzenia zapasów, co doprowadziło do gwałtownego wzrostu cen. Według relacji handlowców, ceny metali objętych restrykcjami wzrosły od dwóch do siedmiu razy, a w niektórych przypadkach – nawet ponad dziesięciokrotnie.

Podczas spotkania z chińskim ministrem handlu Wang Wentao na marginesie konferencji OECD w Paryżu, unijny komisarz ds. handlu Maroš Šefčovič zaapelował o natychmiastowe działania.
– Poinformowałem mojego chińskiego odpowiednika o alarmującej sytuacji w europejskim przemyśle samochodowym – a właściwie całym przemyśle – ponieważ pierwiastki ziem rzadkich są absolutnie niezbędne do produkcji przemysłowej – podkreślił Šefčovič.

Unia Europejska ostrzega, że kryzys nie dotyczy wyłącznie aspektów gospodarczych. Stawką jest także strategiczne bezpieczeństwo przemysłowe i technologiczne kontynentu.

Sytuacja odbija się również echem w Stanach Zjednoczonych. Waszyngton, który liczył na zniesienie chińskich ograniczeń w ramach porozumienia handlowego, oskarżył Pekin o naruszenie ustaleń z Genewy.

Dzisiejszy kryzys obnaża niebezpieczne uzależnienie Europy od chińskich dostaw surowców. Chiny odpowiadają za 90 proc. globalnego przetwórstwa metali ziem rzadkich – surowców niezbędnych do produkcji pojazdów elektrycznych, elektroniki, a także systemów zbrojeniowych.

Eksperci ostrzegają, że Europa musi pilnie przyspieszyć inwestycje w lokalne źródła surowców i technologie recyklingu. To jedyna droga do zmniejszenia zależności od jednego dostawcy i wzmocnienia odporności gospodarczej na przyszłe kryzysy.

źródło: Filary Biznesu / red.