Ślubów ubywa. I to szybciej, niż wielu myśli

W Polsce widać wyraźny spadek liczby małżeństw, szczególnie tych zawieranych w Kościele. Dane z ostatniej dekady pokazują nie tylko mniejszą liczbę ceremonii, ale też zmianę wieku nowożeńców i rosnącą grupę par, które najpierw biorą ślub cywilny, a dopiero po latach decydują się na ślub kościelny.

W ciągu ostatnich 10 lat liczba małżeństw cywilnych spadła w Polsce o około 30 proc., a ślubów kościelnych – nawet o połowę. W liczbach widać to m.in. w porównaniu 2014 i 2024 roku: w 2014 r. zawarto ponad 188,4 tys. małżeństw, a w 2024 r. 135,4 tys. 

W 2024 r. małżeństwa wyznaniowe stanowiły niespełna 44 proc. wszystkich, a w Kościele katolickim zawarto 58,9 tys. małżeństw sakramentalnych. 

Według wstępnych danych, w 2025 r. zawarto około 133 tys. związków małżeńskich, czyli o ponad 2 tys. mniej niż rok wcześniej. Jednocześnie współczynnik małżeństw miał pozostać na zbliżonym poziomie do 2024 r. i wynieść około 3,6, co w praktyce wiąże się także ze spadkiem liczby ludności. 

W danych pojawia się różnica między statystykami urzędowymi a kościelnymi. Wyjaśnienie jest proste: Kościół w swoich zestawieniach uwzględnia również pary, które mają już ślub cywilny i dopiero po kilku latach decydują się na ślub kościelny. Ponieważ taki związek jest już zarejestrowany w urzędzie stanu cywilnego, nie „podnosi” ponownie liczby małżeństw w statystykach GUS. Z analiz wynika, że co roku blisko 10 tys. par po ślubie cywilnym wybiera później także ślub kościelny. 

Zmienia się także moment, w którym Polacy decydują się na małżeństwo. W 2014 r. średni wiek mężczyzn zawierających związek małżeński wynosił ok. 29 lat, a kobiet ok. 27 lat. W 2024 r. było to odpowiednio 32 lata dla mężczyzn i 30 lat dla kobiet, czyli o około trzy lata więcej. 

W samych danych diecezjalnych widać duże różnice między regionami. W 2024 r. w archidiecezji warszawskiej zawarto 2 553 małżeństwa w Kościele, a w diecezji warszawsko-praskiej 1 854. Dla porównania archidiecezja gdańska odnotowała 1 484 takie małżeństwa, a poznańska 1 309. 

Obraz zmian uzupełniają dane o rozwodach. W 2014 r. odnotowano ich blisko 65,7 tys., a w 2024 r. 57,4 tys. Wstępne szacunki na 2025 r. mówią jednak o ok. 61 tys. rozwodów, czyli o ponad 3 tys. więcej niż rok wcześniej. 

Statystyki pokazują też, że w miastach częstość rozwodów jest blisko trzykrotnie wyższa niż na wsi. W 2024 r. znacząco częściej sądy orzekały wspólne wychowywanie dzieci przez rozwiedzionych rodziców – takie rozstrzygnięcia dotyczyły blisko 77 proc. spraw. 

red.