Zagraniczne wyjazdy i bilans kadencji Mariana Banasia w NIK

Marian Banaś pełnił funkcję prezesa Najwyższej Izby Kontroli w latach 2019–2025. W tym czasie instytucja przeprowadziła łącznie 9 068 kontroli.

Według ustaleń „Rzeczpospolitej”, w latach 2019–2025 Marian Banaś odbył 59 zagranicznych podróży służbowych, co – uwzględniając także dni urlopowe – oznacza średnio jeden wyjazd miesięcznie. W delegacjach towarzyszyło mu od trzech do pięciu pracowników. Łączny koszt wyjazdów przekroczył 3 mln zł, a średni koszt jednej podróży wyniósł około 50 tys. zł.

Jak wskazali dziennikarze, ówczesny prezes NIK odwiedził przedstawicieli organów kontrolnych m.in. w Słowacji, Słowenii, Bułgarii, Chinach, Izraelu i Bangladeszu. Był również w wielu krajach na różnych kontynentach, w tym m.in. w Brazylii, Meksyku, Norwegii, Egipcie, Francji, Austrii, Włoszech czy Belgii.

Kontrowersje wzbudził między innymi tygodniowy wyjazd do Chin w czerwcu 2025 roku, zorganizowany na zaproszenie audytora generalnego NOK. Oprócz Banasia uczestniczyli w nim także ówczesny dyrektor generalny NIK Jarosław Melnarowicz oraz szef departamentu strategii Grzegorz Haber.

Jak zauważyła „Rzeczpospolita”, w podróży towarzyszyły im również żony dyrektorów, które miały samodzielnie pokryć koszty wyjazdu, jednak na lotnisko zostały przewiezione służbowymi samochodami NIK.

Z kolei w grudniu 2021 roku Banaś udał się na Białoruś w czasie napięć związanych z wojną hybrydową, zabierając ze sobą syna, który pełnił funkcję jego asystenta społecznego.

Jednym z kluczowych obszarów działalności NIK w tym okresie była kontrola budżetu państwa. W latach 2020–2024 izba oceniła, że ustawy budżetowe oraz sprawozdania z ich wykonania "nie odzwierciedlały pełnego obrazu działań".

Jak podkreślono, była to sytuacja bez precedensu w działalności NIK, ponieważ w poprzednich latach kontrole budżetu państwa kończyły się ocenami pozytywnymi.