20 lat temu powstał Twitter, obecny X, uznawany dziś za główne źródło dezinformacji w sieci

Publiczne uruchomienie serwisu Twitter odbyło się 15 lipca 2006 r. W 2023 r. po przejęciu przez multimiliardera Elona Muska zmienił nazwę na X. Obecnie ta platforma społecznościowa uznawana jest przez unijne i międzynarodowe instytucje za główne źródło dezinformacji w internecie.

Twitter, który 20 lat temu wystartował jeszcze pod nazwą Twttr, odbiegał mocno od dzisiejszego wyglądu mediów społecznościowych. System, oparty wówczas na sms-ach, automatycznie rozsyłał wiadomość do wszystkich subskrybentów w postaci sms-a. Wraz z rozwojem serwisu wprowadzono w 2007 r. symbol hasztagu #, dzięki czemu możliwe było grupowanie wiadomości.

Serwis nabrał znaczenia międzynarodowego i politycznego w latach 2010-2011, kiedy to stał się głównym narzędziem komunikacji wśród aktywistów biorących udział w Arabskiej Wiośnie. To wtedy też platforma uzyskała status światowego kanału informacyjnego, z którego zaczęli korzystać politycy i prezydenci.

W 2022 r. multimiliarder Elon Musk kupił Twittera za 44 mld dol. Jedną z pierwszych jego decyzji była drastyczna redukcja zatrudnienia w zespołach odpowiadających za moderowanie treści pojawiających się w serwisie. Rok później doszło do zmiany nazwy na X. W 2026 r. platforma stała się częścią kosmicznego imperium Muska, czyli SpaceX.

Opublikowane w ostatnich latach raporty instytucji unijnych i międzynarodowych wskazują, że platforma X stanowi jedno z największych źródeł i kanałów dystrybucji dezinformacji.

Według opublikowanego w marcu 2026 r. raportu Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (EEAS - European Union External Action), 88 proc. ze 43 tys. przeanalizowanych incydentów dezinformacyjnych w Europie dystrybuowano za pośrednictwem X. Drugi w zestawieniu Telegram odpowiadał za 3 proc., a Facebook za 2 proc. Unijni analitycy stwierdzili, że najczęstszymi ofiarami dezinformacji byli politycy, instytucje prodemokratyczne oraz sektor bezpieczeństwa, a celem było podważenie zaufania obywateli do własnego kraju.

Inna grupa badawcza kierowana przez politologa Germaina Gauthiera z Uniwersytetu Bocconi we Włoszech dowiodła, że algorytmy w serwisie X, decydujące, jakie posty pojawiają się na osobistym kanale i w jakiej kolejności, wpływają na polaryzację i zmianę poglądów użytkowników w stronę środowisk konserwatywnych i prawicowych. W opublikowanym w lutym 2026 r. artykule w „Nature” stwierdzili, że platforma promuje przede wszystkim treści aktywistów politycznych, co wywołuje skrajne emocje u odbiorcach.

Inne badania przeprowadzone przez naukowców z London School of Economics, opublikowane w styczniu 2026 r., dotyczyły analizy postów na X pojawiających się latem 2024 r. podczas zamieszek w Wielkiej Brytanii, które wybuchły po ataku nożownika i śmierci trzech dziewczynek.

Według analityków bezpośrednie interakcje Muska ze skrajnie prawicowymi kontami w sposób automatyczny promowały treści będące dezinformacją na osobistych kanałach milionów użytkowników. Ujawniono też, że wiele kont o profilu nacjonalistycznym podszywało się w serwisie pod oficjalne media. Było to możliwe po tym, jak wcześniejszy system weryfikacji konta na X został zastąpiony modelem subskrypcyjnym. Sprawiło to, że posiadacze wykupionego niebieskiego znacznika, który ma stanowić o wiarygodności źródła, zyskali priorytet w widoczności komentarzy. Brytyjscy badacze dowiedli także, że konta te masowo wykorzystywały sztuczną inteligencję do tworzenia ksenofobicznych fake newsów, zarabiając przy tym na generowanych zasięgach.

Skala dezinformacji i przyzwolenie na mowę nienawiści w serwisie X doprowadziła m.in. do podjęcia w czerwcu 2026 r. decyzji przez Prokuratora Generalnego Anglii i Walii o wydanie oficjalnego zakazu prowadzenia komunikacji na X dla swojego departamentu.

Z kolei Komisja Europejska w styczniu 2026 r. wszczęła dochodzenie przeciwko platformie X w sprawie chatbota Grok. Powodem było zignorowanie przez serwis obowiązku przeprowadzenia oceny ryzyka przed masowym udostępnieniem funkcji Grok dla użytkowników z UE. Śledztwa bada m.in. przypadki generowania deepfake'ów o treściach pornograficznych, promowania materiałów antysemickich i zmanipulowanych fake newsów na tematy polityczne.

Według danych opublikowanych w lutym 2026 r. przez portal analityczno-badawczy Resourcera miesięcznie z X korzysta ok. 561 mln użytkowników, w tym najwięcej, bo ponad 100 mln z nich to mieszkańcy USA. Przeciętny użytkownik spędza na X ponad 34 minuty dziennie. „Ok. 60,6 proc. użytkowników korzysta z X, aby być na bieżąco z najnowszymi wiadomościami i wydarzeniami, co czyni ją najpopularniejszą aplikacją informacyjną w wielu krajach na świecie” – czytamy w raporcie.

Jednocześnie raport „Digital News Report 2026” z czerwca, opracowany przez Reuters Institute wykazał 7-procentowy spadek wykorzystania platformy X jako źródła sprawdzonych wiadomości wśród młodych użytkowników (w wieku od 18 do 24 lata) w USA.