Koniec kar za żebranie? Do Sejmu trafił projekt zmian

Do Sejmu trafił projekt przewidujący zniesienie kar za żebranie przez osoby mające środki do życia lub zdolne do pracy. Propozycja budzi dyskusję wśród prawników, ekspertów i polityków. Zwolennicy zmian przekonują, że obecne przepisy są przestarzałe i nie rozwiązują problemu bezdomności, przeciwnicy wskazują na możliwe skutki społeczne.

Obecnie Kodeks wykroczeń przewiduje odpowiedzialność dla osoby, która mając środki egzystencji lub będąc zdolną do pracy żebrze w miejscu publicznym. Za takie wykroczenie grozi kara ograniczenia wolności, grzywna do 1,5 tys. zł lub nagana.

Projekt zakłada usunięcie właśnie tego przepisu. Oznaczałoby to, że samo żebranie w przestrzeni publicznej nie byłoby już karane na obecnych zasadach.

Zmiany przygotował Parlamentarny Zespół ds. Zakończenia Bezdomności. W jego pracach uczestniczą parlamentarzyści reprezentujący różne ugrupowania polityczne, zarówno z koalicji rządzącej, jak i opozycji.

Pomysł popiera również Rzecznik Praw Obywatelskich. Zwolennicy projektu argumentują, że obecne przepisy są nieprecyzyjne i w praktyce trudno jednoznacznie ustalić, kto posiada wystarczające środki do życia lub jest zdolny do podjęcia pracy.

W debacie nad projektem podnoszony jest argument, że dla części osób znajdujących się w kryzysie bezdomności żebractwo stanowi jedno ze źródeł utrzymania. Zdaniem ekspertów utrzymywanie obecnych przepisów może utrudniać wychodzenie z bezdomności i nie rozwiązuje przyczyn problemu.

Jak wskazywano podczas prac nad projektem, obecna regulacja funkcjonuje od lat, jednak jej praktyczne zastosowanie budzi liczne wątpliwości interpretacyjne.

Projekt nie oznacza całkowitego zniesienia odpowiedzialności za wszystkie formy żebractwa. W Kodeksie wykroczeń mają pozostać przepisy dotyczące żebrania natarczywego, oszukańczego oraz wykorzystywania dzieci do żebrania. Takie zachowania nadal byłyby zabronione i podlegałyby sankcjom.

Oznacza to, że proponowane zmiany dotyczą wyłącznie przepisu odnoszącego się do osób żebrzących w miejscach publicznych mimo posiadania środków egzystencji lub zdolności do pracy.

Projekt został skierowany do dalszych prac parlamentarnych. Przed ewentualnym wejściem w życie nowych regulacji konieczne będzie przejście pełnej ścieżki legislacyjnej, obejmującej prace w komisjach, głosowania parlamentarne oraz podpis prezydenta.

Jeśli propozycja uzyska poparcie większości parlamentarnej, przepisy dotyczące karania za żebranie w obecnym kształcie przejdą do historii, pozostawiając jednocześnie w mocy regulacje dotyczące najbardziej uciążliwych i niebezpiecznych form tego zjawiska.