Nowa umowa pomiędzy UE a Szwajcarią

Szwajcarska gospodarka należy do najlepiej rozwiniętych na świecie. Od lat państwo to kojarzy się powszechnie z bankowością, dobrej jakości zegarkami oraz z turystyką górską i zimową, w tym wyjazdami na narty. Jednakże szwajcarski rynek oferuje także inne sektory, a Unia Europejska zdaje się doceniać to państwo jako kluczowego partnera gospodarczego.

W dniu 2.03.2026 doszło do zawarcia nowych umów pomiędzy Unią Europejską
a Szwajcarią. Zostały one podpisane przez Przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulę von der Leyen oraz Prezydenta Szwajcarii Guya Parmelina. Porozumienia dotyczą sektorów, takich jak: transport, opieka medyczna, energetyka, a także badania Kosmosu.

Dzięki tym umowom nastąpi pogłębienie stosunków gospodarczych pomiędzy Szwajcarią a państwami Unii Europejskiej. Na ich mocy państwo Helwetów zyska m.in.: dostęp do unijnego rynku energetycznego, uczestnictwo w europejskich działaniach dotyczących walki z chorobami, zwłaszcza w Europejskim Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób, stanie się częścią europejskiego obszaru bezpieczeństwa żywnościowego, a także zostanie państwem  uczestniczącym w polityce kosmicznej prowadzonej przez Unię Europejską, m.in. w programie  nawigacji satelitarnych - Galileo. Ponadto, została zawarta umowa dotycząca prowadzenia dialogu przez państwa członkowskie UE z Konfederacją Szwajcarską, nosząca nazwę Wspólna Deklaracja w sprawie ustanowienia dialogu na wysokim szczeblu na temat szerokiego pakietu dwustronnego i możliwego dalszego rozwoju stosunków dwustronnych między Unią Europejską a Szwajcarią.  Umożliwi ona intensyfikację relacji dyplomatycznych na linii Bruksela - Berno.

Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen wyraziła satysfakcję z podpisanych umów stwierdzając, iż: „Ten przełomowy pakiet odzwierciedla strategiczne znaczenie partnerstwa między Unią Europejską a Szwajcarią”. Gospodarka szwajcarska charakteryzuje się dużą innowacyjnością, w międzynarodowym rankingu Global Innovation Index zajęła pierwsze miejsce wyprzedzając ulokowane na trzecim miejscu Stany Zjednoczone.

Jednym z przykładów rozwijania innowacji w biznesie i wspierania najnowszych technologii jest  ulokowany w Zurychu start-up Swiss-Mile, który od 2023 roku rozwija roboty w celu odciążenia ludzi od codziennych zadań. Potrafią one m.in.: stać na dwóch nogach, lub jeździć na kółkach, a także sterować różnymi obiektami wykorzystując własne kołowe efektory końcowe. Jak podaje portal Informator ekonomiczny (gov.pl), największymi partnerami handlowymi Szwajcarii są : Stany Zjednoczone, Republika Federalna Niemiec, Chińska Republika Ludowa, Włochy oraz Francja. Największym inwestorem na rynku szwajcarskim pozostają USA. Z państw Unii Europejskiej, łącznie aż 70% towarów i usług jest importowanych do Szwajcarii.

Jak podają dane statystyczne International Energy Agency za rok 2024, najwięcej szwajcarskiej energii elektrycznej zostało wyprodukowane z elektrowni wodnych - 59% , zaś na drugim miejscu z elektrowni jądrowych - 29%. Interesującą informacją jest także fakt, iż  w 2024 roku na terenie szwajcarskiego kantonu Gryzonia otwarta została największa w tym państwie fabryka zielonego wodoru, która ulokowana została niedaleko elektrowni wodnej, w Domat/Ems. Szacuje się, że fabryka ta jest w stanie wyprodukować 350 ton wodoru. Pokazuje to wysoki poziom rozwoju zielonej, niskoemisyjnej energii.

Reasumując, podpisane porozumienia dotyczące współpracy Unii Europejskiej ze Szwajcarią stwarzają szanse na rozwój zarówno high-tech w państwach członkowskich UE oraz innowacji w badaniach naukowych. Warto, by skorzystała z nich także Polska.