Lech Wałęsa: „Obawiam się, że będę musiał wstydzić się za Nawrockiego”

W wywiadzie dla austriackiego dziennika „Der Standard” Lech Wałęsa wyraził obawę, że będzie musiał wstydzić się za Karola Nawrockiego. Były prezydent RP nie uczestniczył w ceremonii zaprzysiężenia nowej głowy Instytutu Pamięci Narodowej.

Wałęsa w rozmowie ocenił, że pod koniec lat 80. wielu uważało komunizm za system nienaruszalny, on jednak wierzył, że ustrój ten „osiągnął już swoje granice”.
„Rewolucje są zawsze możliwe. Pytanie, co następuje po nich. Potrzebujemy teraz nowych definicji lewicy i prawicy, bo granice się zatarły. I musimy przywrócić zaufanie do demokracji, która znajduje się w kryzysie” – przekonywał Wałęsa.

Były prezydent zauważył, że brak internetu i mediów społecznościowych sprawiał, że ludzie bardziej ufali politykom. Obecnie „postęp technologiczny obnażył kłamstwa polityków”, co powoduje rozczarowanie i odwracanie się od demokracji.
Wałęsa przyznał, że politycy zawsze kombinowali, ale w przeszłości łatwiej było to ukryć. Dodał, że obecnie „wyjątkowo wielu nieudaczników pcha się do władzy. Ci, którym nigdzie indziej się nie udało, próbują to sobie zrekompensować w polityce. Mądrzy są polityką zniechęceni, wycofują się. Zostawiają pole populistom, (dlatego) to ich wina”.

Wałęsa postuluje ograniczenie władzy polityków do dwóch kadencji, argumentując, że „Gdyby Putin miał tylko dwie kadencje, nie byłoby wojny w Ukrainie”. Proponuje również demokratyczne odwoływanie urzędników za niewłaściwe zachowanie oraz przejrzystość finansowania partii politycznych.

Wałęsa wyraził przekonanie, że „do końca XX wieku państwa rozwijały się przez ekspansję terytorialną, a dziś przez dobrowolną współpracę, jak w UE czy NATO”. Dodał: „Mój dziadek był polskim patriotą. Jego patriotyzm opierał się na niechęci do Niemiec i Rosji. Dziś patriotyzm oznacza szacunek do swoich sąsiadów”.
Wałęsa ocenił, że Rosja „jest trochę w tyle i nadal myśli w kategoriach przemocy”, podczas gdy Chiny „ostrzą sobie zęby na Tajwan”, a Europa „przeszła na inny sposób myślenia”.

Zdaniem Wałęsy problemem Europy jest „brak jednomyślności”: „Jedna połowa chce budować nowy świat na idei wolności, a druga na wartościach religijnych”. Zaapelował o znalezienie wspólnego mianownika, którym, jak stwierdził, „Dla nas (Polaków) wspólnym celem było obalenie komunizmu. Dziś takim celem mogłaby być obrona przed Rosją”.

Odpowiadając na pytanie o gospodarkę, Wałęsa stwierdził, że na „pierwszy rzut oka, komunizm wygląda lepiej”, a hasła „równości, sprawiedliwości i uczciwości przyciągają ludzi”. Dodał jednak: „Nie ma (jednak) kraju, gdzie komunizm się sprawdził. Komunizm wygląda pięknie, ale nie da się go wdrożyć. Kapitalizm jest brzydki, ale działa. Dlatego wygrywa”.

Wałęsa oskarżył populistów o „wzbudzanie strachu” i zaznaczył, że „uprzedzenia nie powinny determinować polityki”.

Zdaniem Wałęsy „tempo rozwoju trzeba przyspieszyć na wszystkich kontynentach”, co zmniejszy migrację. „W UE wszyscy jesteśmy ze sobą powiązani. To jest klucz do sukcesu. Wzrost musi opierać się na solidarności” – przekonywał.

Pytany o powód nieobecności na zaprzysiężeniu Karola Nawrockiego, Wałęsa odparł: „Obawiam się, że będę musiał się za niego wstydzić”.


Źródło: PAP/red