Kłopoty w USA. Kongres ma czas do północy

Do północy (godz. 6 rano w środę w Polsce) amerykański Kongres ma czas na przełamanie impasu w sprawie finansowania rządu. Uniknięcie shutdownu, czyli zawieszenia działalności agencji rządowych, wydaje się jednak mało prawdopodobne. Setki tysięcy pracowników federalnych mogą być odesłane do domów.

Kongres co roku uchwala szczegółowe wydatki dla większości agencji rządowych USA, ale rzadko kończy te prace przed rozpoczęciem roku fiskalnego, tj. przed 1 października - wyjaśnił Reuters. Ustawodawcy zazwyczaj uchwalają prowizorium budżetowe, aby uniknąć zakłóceń dla działania rządu i w międzyczasie kończą prace nad ustalaniem wydatków. Obecny budżet wygasa z końcem września i wygląda na to, że Republikanie i Demokraci raczej nie osiągną porozumienia w sprawie prowizorium, w związku z czym znacząca część rządu nie będzie mieć funduszy na kontynuowanie działalności.

Demokraci, stanowiący mniejszość w Kongresie, domagają się cofnięcia cięć w opiece zdrowotnej, które Republikanie zatwierdzili latem, a także przedłużenia dopłaty do ubezpieczeń prywatnych w ramach programu Obamacare, które mają wygasnąć w tym roku. Liderzy Republikanów nalegają natomiast, aby Demokraci zaakceptowali uchwalone przez Izbę Reprezentantów prowizorium budżetowe, które przewiduje przedłużenie obecnego budżetu do 21 listopada. Do przegłosowania prowizorium w Senacie potrzebne są głosy wszystkich 53 Republikanów i co najmniej siedmiorga Demokratów.

Jeśli Demokraci i Republikanie nie dojdą do porozumienia w sprawie tymczasowego finansowania agencji federalnych, o północy wejdzie w życie piętnasty od 1981 roku shutdown. Nie ma sygnałów świadczących o tym, że uda im się porozumieć i obie strony oskarżają się wzajemnie o impas - podkreśliły Reuters i dziennik „New York Times”.

Według prezydenta USA Donalda Trumpa zawieszenie działalności rządu jest prawdopodobne. We wtorek obarczył za to winą Demokratów i stwierdził, że chcą oni „dać opiekę zdrowotną nielegalnym imigrantom, co zniszczyłoby opiekę zdrowotną dla wszystkich innych”. „Washington Post” zaznaczył, że zgodnie z prawem nieudokumentowani imigranci nie mają jednak dostępu do takich przywilejów.

Prezydent nie wykluczył, że podczas shutdownu mogą zostać przeprowadzone działania, które będą „nieodwracalne i złe” dla Demokratów. Zapowiedział, że rząd może zwolnić wielu pracowników federalnych oraz skasować różne programy, które - jak stwierdził - są ważne dla Demokratów.

Jak ocenił Reuters, Demokraci są pod presją, by odnieść zwycięstwo przed przyszłorocznymi wyborami, które rozstrzygną o tym, kto będzie kontrolował Kongres przez ostatnie dwa lata kadencji Trumpa. „Naciski związane z opieką zdrowotną to dla nich szansa zjednoczenia się wokół kwestii, która porusza ich wyborców” - podkreśliła agencja.

W przypadku shutdownu setki tysięcy pracowników federalnych, których praca nie jest uznawana za niezbędną dla ochrony ludzi i mienia, będzie odesłanych do domów. Według szacunków Kongresowego Biura Budżetowego (CBO) średnio każdego dnia zamknięcia rządu na przymusowym urlopie będzie około 750 tys. pracowników federalnych. Dyrektor CBO Phillip Swagel we wtorek podkreślił, że liczba pracowników na przymusowym urlopie może się zmieniać z dnia na dzień. Pracownicy otrzymają wynagrodzenie za ten okres po zakończeniu shutdownu. Jak zaznaczył serwis Axios, członkowie Kongresu otrzymują wynagrodzenie mimo zawieszenia finansowania.

Shutdown może wpłynąć na dostępność i zakres niektórych usług. Administracja Trumpa może pozostawić niektóre obiekty, np. parki, otwarte, jednak najpewniej wielkość obsługującego je personelu będzie ograniczona.

Personel sił zbrojnych pozostaje na swoich stanowiskach, Pentagon ma jednak wysłać do domów połowę swoich cywilnych pracowników. Wizyty zagranicznych gości zaplanowane na okres shutdownu mają być anulowane, chyba że kierownictwo Pentagonu zdecyduje inaczej.

Pracę kontynuować mają też agenci FBI i innych organów ścigania. Również większość osób zatrudnionych przez Administrację ds. Bezpieczeństwa Transportu pozostanie w pracy.

W trakcie pierwszej kadencji Trumpa doszło do najdłuższego w historii unieruchomienia rządu USA. Trwało to 35 dni: od 22 grudnia 2018 roku do 25 stycznia 2019 roku. Spór między prezydentem a Kongresem dotyczył finansowania muru na granicy z Meksykiem.