W kąpieliskach pojawiły się sinice. Gdzie?

Sezon kąpielowy dopiero się rozpoczął, a w części polskich kąpielisk pojawiły się już sinice. Główny Inspektorat Sanitarny ostrzega przed wchodzeniem do wody tam, gdzie stwierdzono zakwit. Kontakt z zanieczyszczoną wodą może powodować problemy skórne, podrażnienie oczu oraz dolegliwości pokarmowe.

Wraz ze startem wakacji polskie kąpieliska przygotowały się na przyjęcie turystów. W niektórych miejscach wypoczynek nad wodą utrudniają jednak sinice. Z danych Głównego Inspektoratu Sanitarnego wynika, że zakwity odnotowano już m.in. na wybranych kąpieliskach nad Bałtykiem oraz w zalewie w Kluczborku.

Według informacji z 25 czerwca problem dotyczył Sopotu, konkretnie Łazienek Południowych, oraz Zalewu Kluczbork. Kolejne komunikaty wskazywały także na zamknięcia kąpielisk nadmorskich, m.in. w Jastrzębiej Górze, Władysławowie, Sopocie, Gdyni i Krynicy Morskiej.

Zakaz kąpieli oznacza czerwona flaga. W takich miejscach nie należy wchodzić do wody do czasu poprawy jej jakości i odwołania zakazu przez służby sanitarne.

Sytuacja na kąpieliskach może zmieniać się z dnia na dzień, a nawet w ciągu kilku godzin. Dlatego przed wyjazdem nad wodę warto sprawdzić aktualny stan kąpieliska w Serwisie Kąpieliskowym Głównego Inspektoratu Sanitarnego.

Na mapie GIS kąpieliska oznaczane są kolorami. Zielony informuje, że woda jest przydatna do kąpieli. Czerwony oznacza zakaz kąpieli, m.in. z powodu sinic, śniętych ryb albo zbyt niskiego poziomu wody. Kolor szary dotyczy miejsc nieczynnych albo takich, dla których nie ma aktualnych danych.

Sinice, czyli cyjanobakterie, są jednymi z najstarszych organizmów na Ziemi. Występują naturalnie w wodach słodkich i słonych, ale zagrożeniem stają się wtedy, gdy dochodzi do ich masowego namnażania.

Zakwit można rozpoznać po zmianie wyglądu wody. Staje się ona mętna, zielonkawa, niebieskozielona, szarawa, brunatna albo żółtawa. Na powierzchni mogą pojawić się smugi, piana, zawiesina albo charakterystyczny kożuch. Woda może też mieć nieprzyjemny, ziemisty lub stęchły zapach.

Kąpiel w wodzie, w której doszło do zakwitu sinic, może być groźna dla zdrowia. Sinice mogą uwalniać cyjanotoksyny, które działają m.in. na skórę, układ pokarmowy, wątrobę i układ nerwowy.

Po kontakcie z zanieczyszczoną wodą mogą pojawić się wysypka, świąd skóry, zaczerwienienie spojówek, podrażnienie oczu, gorączka, bóle mięśni i stawów. Szczególnie niebezpieczne jest połknięcie takiej wody, ponieważ może prowadzić do wymiotów, biegunki i innych dolegliwości ze strony układu pokarmowego.

Służby sanitarne przypominają, że nawet jeśli zakwit nie zawsze oznacza obecność toksyn, dla bezpieczeństwa należy unikać kontaktu z wodą o zmienionej barwie, z kożuchem, smugami lub pianą.

Sinice najczęściej pojawiają się latem. Ich rozwojowi sprzyja wysoka temperatura wody, zwłaszcza powyżej 16–20 stopni Celsjusza, dostępność związków biogennych, słaby wiatr, brak opadów oraz niewystarczające mieszanie wody.

Do zakwitów dochodzi szczególnie wtedy, gdy do zbiorników trafiają związki azotu i fosforu, a utrzymująca się wysoka temperatura tworzy dogodne warunki do szybkiego namnażania mikroorganizmów.

Dla turystów dodatkową wskazówką mogą być kąpieliska wyróżnione Błękitną Flagą. To międzynarodowy certyfikat przyznawany miejscom spełniającym wysokie wymagania dotyczące czystości wody, bezpieczeństwa i infrastruktury.

W sezonie 2026 Błękitną Flagę otrzymało 25 nadmorskich kąpielisk. W województwie zachodniopomorskim wyróżniono m.in. kąpieliska w Świnoujściu, Międzywodziu, Dziwnowie, Pobierowie, Rewalu, Niechorzu, Kołobrzegu, Ustroniu Morskim, Mielnie, Łazach i Dąbkach. W województwie pomorskim certyfikat otrzymały m.in. Ustka Zachód II, Koliba w Sopocie, Gdańsk Stogi, Gdańsk Sobieszewo i Władysławowo.

Certyfikat nie zastępuje jednak bieżących komunikatów sanitarnych. Nawet na dobrze ocenianym kąpielisku mogą czasowo pojawić się sinice, dlatego przed wejściem do wody należy sprawdzić aktualne oznaczenia i komunikaty ratowników.